AKTUALNE WYSTAWY CZASOWE


   

Wystawa - "Wojna i Polonia"

 

Ekspozycja złożona z 20 heliograwiur z tek "Polonia" oraz "Wojna" autorstwa Artura Grottgera.

Heliograwiura jest techniką graficzną opracowaną w roku 1878 przez czeskiego malarza Karela Klica. Dzięki użyciu papieru żelatynowego umożliwia ona przenoszenie półtonowych fotografii na płytę metalową, a następnie trawienie uzyskanego obrazu. Stosowana głównie w XIX i XX wieku służyła przede wszystkim tworzeniu reprodukcji dzieł malarskich na potrzeby tek i albumów. Drukowane w Wiedniu teki Grottgera "Polonia", "Wojna" i "Lithuania" są jednymi z najbardziej znanych dzieł wykonanych w tej właśnie technice.

Artur Grottger urodził się 11 listopada 1837 roku w Ottyniowicach, zmarł 13 grudnia 1867 roku w Amélie-les-Bains-Palalda. Polski artysta, malarz, grafik czynny głównie w Wiedniu i we Lwowie. Uznawany jest za przedstawiciela nurtu polskiej narodowej szkoły malarstwa historycznego, a jednocześnie jego twórczość określa się mianem późnego romantyzmu. Mimo krótkiego życia pozostawił znaczny dorobek artystyczny.

Na wystawie zaprezentowane zostały dwie teki - "Wojna" i "Polonia". Pierwsza z nich jest cyklem ukazującym nieszczęście, jakie wojna sprowadza na człowieka oraz jego moralną degradację. Druga, jako dzieło wspominające powstanie styczniowe, jest nie tylko obrazem walki, poświęcenia i patriotyzmu, lecz także bardzo osobistym cyklem dla tworzącego go artysty. Grottger rysując "Polonię" czuł się uczestnikiem powstania, a jako że nie mógł w nim faktycznie uczestniczyć, działanie swoje uważał za formę służby ojczyźnie.

Wystawa czynna 3 luty - 30 kwiecień 2017


 Wystawa - "POGAŃSKIE PRZEDMIOTY KULTU I CHRZEŚCIJAŃSKIE SYMBOLE"
 

Celem wystawy jest prezentacja przedmiotów i symboli kultowych oraz miejsc związanych z dawnymi kultami religijnymi od chwili pojawienia się pierwszych wierzeń po czasy związane z chrystianizacją ziem polskich. Wśród nich znajdują się m. in. pojedyncze znaleziska grobowe np. amulety z kości ludzkiej oraz kości i zębów zwierzęcych, muszli, kręgu rybiego, zawieszki w kształcie topora (z brązu i bursztynu), figurka "uszebti" w kształcie mumii egipskiej, figurki zwierząt, krzyżyki i enkolpiony z brązu i kości, ikonki kamienne i brązowe, ponadto znaleziska bagienne (intencjonalnie wrzucone do bagna) np. wióry krzemienne z Wincentowa, siekierki brązowe, toporek kamienny, a także gliniane lampki oliwne.

Oprócz tego na wystawie eksponowane są: rekonstrukcja grobu kultury amfor kulistych z Krasnegostawu sprzed ok. 4500 lat, popielnice gliniane z przepalonymi kośćmi ludzkimi i naczynkami - przystawkami (na jednym z nich widoczny wizerunek jelonka), gliniana urna twarzowa, a także wyposażenie grobu wojownika ze Żdżannego/Zagrody, grobu z Opoki wyposażonego w naczynie ze znakami solarnymi (swastyki) i ornamentem w postaci meandra i jodełki oraz bronią rytualnie giętą, datowanych na okres wpływów rzymskich (0- IV w. n. e.).

Na uwagę zasługuje również kamień zakładzinowy, znaleziony podczas remontu budynku dawnego Sejmiku (obecnie Urzędu Miasta), zawierający monety od XVII do XIX w. oraz część zakładziny wieży w Stołpiu: naczynie i toporek kamienny. Na uwagę zasługuje również kamień zakładzinowy, znaleziony podczas remontu budynku dawnego Sejmiku (obecnie Urzędu Miasta), zawierający monety od XVII do XIX w. oraz część zakładziny wieży w Stołpiu: naczynie i toporek kamienny.

Po raz pierwszy w naszym muzeum eksponowane jest wyposażenie kurhanu w Białce, na które składają się naczynia, w tym puchar tulipanowatego kształtu zdobiony ornamentem jodełki oraz toporek kamienny i narzędzie krzemienne sprzed ok. 4500 lat (kultura ceramiki sznurowej - schyłkowy neolit).

Wystawę przygotowano ze zbiorów: Muzeum Ziemi Chełmskiej im. Wiktora Ambroziewicza w Chełmie, Muzeum im. ks. St. Staszica w Hrubieszowie, Muzeum Kresów w Lubaczowie, Muzeum Lubelskiego w Lublinie, Muzeum Regionalnego im. dr J. Petera w Tomaszowie Lubelskim, Muzeum Zamojskiego w Zamościu oraz własnych.

Wystawa czynna luty - kwiecień 2017


 Wystawa - "Mapy topograficzne Krasnegostawu i okolic z lat 1801 -1804" 

 

Na ekspozycji zaprezentowano 10 kopii map z lat 1801 - 1804., których oryginały przechowywane są do dziś w zbiorach Archiwum Wojny w Wiedniu. Pierwotnie były one przygotowane na zlecenie Sztabu Generalnego i doskonale opisują obszar tzw. Galicji Zachodniej tj. terenów Rzeczypospolitej Obojga Narodów, które zostały przyłączone do Austrii w wyniku trzeciego rozbioru. Prace przygotowawcze i kartograficzne trwały kilka lat a wykonywał je zespół ponad 30 wojskowych kartografów pod kierownictwem pułkownika Antoniego barona Mayera von Heldensfelda. Odręcznie wykonano łącznie 275 kolorowych kart (arkuszy) w większości w skali 1:14400.

Mapy obejmujące część Małopolski, dzisiejszą Lubelszczyznę, południową część Mazowsza oraz Podlasia szczegółowo oddają rozkład miejscowości, sieć dróg, rzeźbę terenu, pól, łąk, lasów, rzek, zbiorników wodnych, a także położenie kościołów, cmentarzy, młynów i krzyży przydrożnych. Na ich podstawie w roku 1808 wydany został atlas zawierający 12 czarno-białych map wykonanych techniką miedziorytu o wymiarach 44,5 x 66 cm, których autorem był Hieronim Benedicti.

W latach 1919 - 1920 zawartość archiwów wiedeńskich badał z ramienia komisji likwidacyjnej C i K monarchii prof. Instytutu Geografii Uniwersytetu Jagiellońskiego Ludomir Sawicki. Po powrocie do Polski opublikował dwie prace tj. "Spis map Archiwum Wojennego w Wiedniu odnoszących się do ziem polskich" (Warszawa 1921) oraz "Pułkownika Antoniego barona Mayera von Heldensfelda zdjęcia topograficzne w Polsce w latach 1801 - 1804" (Kraków 1928). W tej drugiej publikacji opisuje on sposób ich przygotowania oraz nazwiska autorów. W przypadku obiektów prezentowanych na wystawie znane są nazwiska dwóch podporuczników tj. Franza Liebetraua oraz Grunenberga (imię nieznane).

Znajdujące się na wystawie kopie map są cennym źródłem informacji na temat miejscowości dzisiejszego powiatu krasnostawskiego, w tym samego Krasnegostawu (karta 237). Na mapie miasta zostały zaznaczone m.in. nieistniejące już dzisiaj budowle takie jak: zamek, pierwszy ratusz czy też obwarowania miejskie. Na pozostałych mapach można zobaczyć m.in. Sobieską Wolę, Wysokie (k. 198); Czernięcin, Olszankę, Turobin, Żabno (k. 199); Częstoborowice, Pilaszkowice, Rybczewice (k. 219); Gorzków, Olchowiec, Piaski Szlacheckie, Żółkiewkę (k. 220); Bzowiec, Chłaniów, Płonkę, Rudnik (k. 221); Borowicę, Łopiennik Lacki, Łopiennik Ruski, Stężycę (k. 236); Izbicę, Orłów Drewniany, Orłów Murowany, Tarnogórę (k. 238); Siennicę Różaną, Zagrodę, Żdżanne (k. 252); Bończę, Kraśniczyn, Wojsławice (k. 253).

Zakup wszystkich pozyskanych przez Muzeum map topograficznych prezentowanych na wystawie został sfinansowany ze środków miasta Krasnystaw. Zaprezentowane na wystawie kopie map zostały wykonane techniką druku wysokiej rozdzielczości, a w celu lepszej prezentacji mają wymiary niemal dwukrotnie zwiększone w stosunku do oryginałów.