Wystawa "Ludowe kowalstwo artystyczne w powiecie krasnostawskim" Drukuj Email
piątek, 30 września 2011 00:00

E. Bychawski, Zaklęta Kobieta ze skrzydłamiW dniu 29 września 2011 r. w Muzeum Regionalnym w Krasnymstawie odbyło się uroczyste otwarcie wystawy "Ludowe kowalstwo artystyczne w powiecie krasnostawskim". Na wystawie zaprezentowano ok.130 wyrobów ludowego kowalstwa artystycznego ze zbiorów muzeum. Można je podzielić na dwie grupy: przedmioty tradycyjne oraz przedmioty dekoracyjne.

Pierwsza grupa wyrobów charakteryzuje się różnorodnością form i pięknymi dekoracjami. Wyróżniają się w niej przedmioty wykonane w latach 60-tych i 70-tych XX w. przez następujących kowali: Józefa Gaworczuka, Jana Białka, Stanisława Pawłowskiego i Eugeniusza Psujka z Krasnegostawu, Antoniego Kasprzaka z Kol. Rońsko k/ Krasnegostawu, Władysława i Bronisława Pawłowskich z Wólki Orłowskiej, Adolfa Sędziaka z Żółkiewki, Leona Chodorowskiego z Olchowca oraz Edwarda Bychawskiego i Władysława Kulimowskiego z Borowa.

Na uwagę zasługują m. in.: lichtarze, świeczniki, kinkiety, krzyże z wizerunkiem Chrystusa, popielnice - misy, kraty, tasaki, zawiasy do drzwi, klamki, motyki, siekiery, sierpy, pierścienie do kos, oprzyrządowanie do kominka, "piesek" do kucia koni, ozdobione pięknymi motywami dekoracyjnymi: stylizowanymi roślinno-kwiatowymi oraz geometrycznymi w postaci rombów, kółek, ząbkowanych półkoli.

Drugą grupę stanowią przedmioty typowo dekoracyjne, przeznaczone do ozdoby biurek, stołów, a wykonane przez Edwarda Bychawskiego z Borowa. Są to: przyciski do papieru z okrągłymi rączkami lub zakończonymi głowami ptaków, ozdobione ornamentem roślinnym, popielniczki z uchwytami zakończonymi głowami ptaków oraz metalowe figurki, mające niespotykane i oryginalne kształty stylizowanych węży, jaszczurów, smoków o przedziwnych głowach i ogonach zwane przez autora "królami węży", a także figurki kobiet ze skrzydłami, zwane "zaklętymi kobietami", które zrodziły się w bogatej wyobraźni autora. Inspiracją do ich powstania stały się również legendy i baśnie ludowe zasłyszane przez twórcę w dzieciństwie. Na wystawie pokazano również XVIII-wieczne wyroby kowalskie nieznanego autorstwa np. kratę balkonową, latarnię, zrekonstruowano drewniane drzwi do komory, zaopatrzone w kute zawiasy i klamkę oraz dyszel do wozu zakończony tzw. kaczką. Obecnie kowalstwo ludowe, stanowiące jedno z najstarszych rzemiosł, posiadające w powiecie krasnostawskim tradycje sięgające XVI w., zanikło z braku następców. Możemy mówić jedynie o rozwoju metaloplastyki, nastawionej na produkcję krat balkonowych i okiennych, ogrodzeń, bram itp.